આવતીકાલે હોલિકા દહન:માન્યતાઓ- હોળી પાસે દીવો પ્રગટાવી પરિક્રમા કરો,

આવતીકાલે હોલિકા દહન:માન્યતાઓ- હોળી પાસે દીવો પ્રગટાવી પરિક્રમા કરો,

આવતીકાલે 2 નીમાર્ચ રાતે હોલિકા દહન થશે. દહન પહેલાં હોલિકા પાસે દીવો પ્રગટાવવાની અને પરિક્રમા કરવાની પરંપરા છે. હોલિકાને નવું અનાજ પણ ચઢાવવામાં આવે છે. હોળી શા માટે ઉજવવામાં આવે છે, તે સંબંધમાં ભક્ત પ્રહલાદ અને હોલિકાની વાર્તા સૌથી વધુ પ્રચલિત છે. આ પછી આ પર્વ ખેડૂતો માટે પણ ખૂબ જ ખાસ છે, કારણ કે આ સમયે ખેતરોમાં નવું અનાજ પાકી જાય છે. જૂના સમયમાં પાક પાકવાની ખુશીમાં જ હોળીની રાતે આગ પ્રગટાવીને ઉત્સવ મનાવવામાં આવતો હતો. જાણો હોલિકા દહન સાથે જોડાયેલી માન્યતાઓ…

ઉજ્જૈનના જ્યોતિષાચાર્ય પં. મનીષ શર્માના મતે, ઘર-પરિવારમાં સુખ-સમૃદ્ધિ જાળવી રાખવાની કામનાથી હોલિકા દહન પહેલાં હોલિકા પાસે અને કોઈ મંદિરમાં દીવો પ્રગટાવવો જોઈએ. આ દિવસે ભગવાન વિષ્ણુની સાથે જ ભક્ત પ્રહલાદની વિશેષ પૂજા કરવી જોઈએ. ભક્ત પ્રહલાદની પૂજા કરવાથી શ્રીહરિની વિશેષ કૃપા મળે છે, કારણ કે પ્રહલાદ શ્રીહરિના પરમ ભક્ત છે અને ભક્તની પૂજાથી સ્વયં ભગવાન પણ પ્રસન્ન થાય છે.

હોલિકા દહન સમયે સાવચેતીપૂર્વક પરિવારના તમામ સભ્યોએ હોલિકાની ત્રણ કે સાત પરિક્રમા કરવી જોઈએ. પરિક્રમા કરતી વખતે હોલિકામાં ચણા, વટાણા, ઘઉં, અળસી નાખવા જોઈએ. હોલિકામાં કપૂર પણ નાખવું જોઈએ. આનાથી હોળી સળગતી વખતે કપૂરનો ધુમાડો વાતાવરણની પવિત્રતા વધારે છે. હોલિકા દહન પછી કોઈ મંદિરમાં કે પોતાના ઘરમાં ઇષ્ટદેવને પ્રાકૃતિક રંગ-ગુલાલ ચઢાવવા જોઈએ. આ પછી ઘરના વડીલોના આશીર્વાદ લેવા જોઈએ. હોલિકા દહન સાથે જ આપણે પોતાની બુરાઈઓને છોડવાનો સંકલ્પ લેવો જોઈએ.

ફાગણ પૂર્ણિમા પર ભગવાન વિષ્ણુનો વિશેષ અભિષેક કરવામાં આવે છે, કારણ કે આ તિથિ પર પ્રહલાદનું જીવન વિષ્ણુ ભક્તિની કૃપાથી જ બચ્યું હતું. ત્યારથી ફાગણ પૂર્ણિમા પર હોલિકા દહન સાથે જ વિષ્ણુ પૂજન કરવાની પરંપરા પ્રચલિત છે. ઘરના મંદિરમાં ભગવાન ગણપતિનું પૂજન કર્યા પછી વિષ્ણુજીની સાથે જ મહાલક્ષ્મીની પ્રતિમા રાખો. વિષ્ણુ-લક્ષ્મીનો કેસર મિશ્રિત દૂધથી અભિષેક કરો. પીળા ચમકદાર વસ્ત્રો અર્પણ કરો. તુલસીના પાન સાથે મીઠાઈનો ભોગ લગાવો અને ‘ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય’ મંત્રનો જાપ કરો.

આ વર્ષે હોળી પર ચંદ્રગ્રહણ

2 માર્ચની રાતે ફાગણ પૂર્ણિમા રહેશે, તેથી હોલિકા દહન આ રાત્રે થશે. પરંતુ મોટાભાગના પંડિતોના મતે ચંદ્રગ્રહણને કારણે ધૂળેટી 3 નહીં, 4 માર્ચે રમવામાં આવશે.
3 માર્ચે ચંદ્રગ્રહણ થશે, જે ભારતમાં દેખાશે.
ગ્રહણ બપોરે 3.21 વાગ્યાથી સાંજે 6.47 મિનિટ સુધી રહેશે.
સૂતક અને ગ્રહણના પ્રભાવમાં રંગ-ગુલાલ રમવું શુભ માનવામાં આવતું નથી, તેથી 3 માર્ચે રંગોની હોળી રમવામાં આવશે નહીં.
3 માર્ચની સાંજે ગ્રહણ સમાપ્ત થયા પછી શુદ્ધિકરણ અને સ્નાન કરવામાં આવશે.
તેના પછીના દિવસે 4 માર્ચે રંગોની હોળીનો ઉત્સવ ઉજવવામાં આવશે.

3 માર્ચની સવારથી શરૂ થઈ જશે ચંદ્રગ્રહણનો સૂતક

2 માર્ચની સાંજે લગભગ 5.45 વાગ્યાથી પૂનમ શરૂ થઈ રહી છે અને 3 માર્ચની સાંજે લગભગ 5 વાગ્યા સુધી રહેશે. 3 તારીખે ચંદ્રગ્રહણ બપોરે લગભગ 3.21 વાગ્યાથી શરૂ થશે અને સાંજે 6.47 વાગ્યા સુધી રહેશે. આ ભારતમાં દેખાશે, તેથી તેનો સૂતક પણ છે. ચંદ્રગ્રહણનો સૂતક ગ્રહણ શરૂ થવાના 9 કલાક પહેલા લાગી જાય છે. આ દિવસે સવારે 6.21 વાગ્યે સૂતક શરૂ થશે અને સાંજે 6.47 વાગ્યે ગ્રહણ સમાપ્ત થાય ત્યાં સુધી રહેશે.

ગ્રહણ અને સૂતકના સમયમાં શુભ કાર્યો વર્જિત માનવામાં આવે છે, તેથી કેટલાક જ્યોતિષીઓનું માનવું છે કે 3 માર્ચે રંગ-ગુલાલ ન રમવું જોઈએ. સૂતકના સમયમાં મંત્ર જાપ, દાન-પુણ્ય કરવું જોઈએ. ગ્રહણ અને સૂતકને કારણે 4 માર્ચે રંગોની હોળી (ધૂળેટી) ઉજવવાની સલાહ આપવામાં આવી રહી છે. કેટલાક પંડિતોનું કહેવું છે કે હોલિકા દહન 2 માર્ચની રાત્રે થશે, તો હોળી 3 તારીખે રમી શકાય છે, કારણ કે લોક પરંપરાઓ અનુસાર મોટાભાગના લોકો હોલિકા દહનના બીજા દિવસે જ હોળી રમે છે.